Điện Biên tìm đối tác Trung Quốc phát triển hạ tầng, logistics, thể thao và nghỉ dưỡng

Điện Biên nằm ở phía Tây Bắc, Việt Nam, tiếp giáp tỉnh Vân Nam của Trung Quốc và các tỉnh Bắc Lào. Vị trí ấy tạo cho địa phương một không gian hợp tác vượt ra ngoài trao đổi hàng hóa đơn thuần: từ cửa khẩu, vận tải, kho bãi đến chế biến, phân phối và kết nối các thị trường trong khu vực.

Ngày 7/2/2026, Cửa khẩu A Pa Chải chính thức thực hiện hoạt động mua bán, trao đổi hàng hóa qua biên giới; lô cà phê đầu tiên của Điện Biên cũng được thông quan tại đây. Dấu mốc này mở thêm một hướng lưu thông hàng hóa giữa Điện Biên và Vân Nam, đồng thời đặt ra nhu cầu sớm hoàn thiện hạ tầng cửa khẩu, dịch vụ logistics và năng lực tổ chức vận tải.
 

Phát biểu tại buổi làm việc với Hội đồng Doanh nghiệp Việt Nam - Trung Quốc, Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy, Chủ tịch Hội đồng nhân dân tỉnh Điện Biên Lê Thành Đô, cho rằng kết quả bước đầu tại A Pa Chải mới chỉ mở cánh cửa cho một chặng hợp tác dài hơn. "Tỉnh Điện Biên mong muốn cùng các đối tác tiếp tục nghiên cứu, khai thác hiệu quả hơn tiềm năng của tuyến kết nối này, nhất là trong thương mại biên giới, logistics, nông nghiệp, chế biến và du lịch", ông Lê Thành Đô nhấn mạnh.
 

Cùng với A Pa Chải - Long Phú kết nối Vân Nam, Điện Biên còn có Cửa khẩu quốc tế Tây Trang kết nối với các tỉnh Bắc Lào. Nếu các tuyến vận tải, kho vận và dịch vụ chuỗi cung ứng được tổ chức đồng bộ, địa phương có thêm điều kiện hình thành điểm trung chuyển hàng hóa giữa Việt Nam, Tây Nam Trung Quốc và Bắc Lào. Đây cũng là nhóm lĩnh vực Điện Biên muốn tìm các doanh nghiệp có kinh nghiệm để cùng nghiên cứu phương án đầu tư và vận hành phù hợp.

Trong phát triển công nghiệp, Điện Biên ưu tiên đối tác có năng lực đầu tư hạ tầng khu, cụm công nghiệp, quản trị chuỗi cung ứng, sản xuất và chế biến. Định hướng thu hút tập trung vào công nghiệp sạch, chế biến sâu nông, lâm sản, công nghiệp hỗ trợ, hàng tiêu dùng, vật liệu mới và các dự án sử dụng hiệu quả năng lượng, tài nguyên.

Năm 2026, tỉnh Điện Biên dự kiến thành lập Khu công nghiệp Thanh An với tổng diện tích hơn 105ha và hai Cụm công nghiệp Thanh Yên 1, Thanh Yên 2; đồng thời nghiên cứu thu hút đầu tư hạ tầng cùng các dự án sản xuất, kinh doanh tại khu vực cửa khẩu A Pa Chải - Long Phú. Đây là những địa chỉ được đặt ra để doanh nghiệp hai bên tiếp tục khảo sát, làm rõ nhu cầu thị trường, điều kiện đầu tư và khả năng kết nối với hệ thống giao thông, cửa khẩu.
 

Nông nghiệp cũng được xác định là một mắt xích quan trọng. Điện Biên có vùng nguyên liệu cà phê, mắc ca, gạo, chè, dược liệu và lâm sản. Thay vì chỉ bán sản phẩm thô, tỉnh muốn tìm đối tác cùng tham gia chuỗi từ vùng nguyên liệu, sản xuất, chế biến, logistics đến phân phối; kết hợp xây dựng thương hiệu, thương mại điện tử và từng bước đưa các sản phẩm có thế mạnh tiếp cận sâu hơn thị trường Trung Quốc.

Ở nhóm dịch vụ, nhu cầu hợp tác được mở sang du lịch, thể thao và nghỉ dưỡng. Điện Biên có giá trị lịch sử gắn với Chiến thắng Điện Biên Phủ, cảnh quan tự nhiên và bản sắc văn hóa của cộng đồng các dân tộc. Tỉnh mong muốn kết nối với doanh nghiệp lữ hành, đơn vị dịch vụ, nhà đầu tư và nền tảng du lịch của Trung Quốc để nghiên cứu sản phẩm phù hợp; thúc đẩy trao đổi khách giữa Điện Biên, Vân Nam, Luông Pha Bang và các địa phương Bắc Lào. Các dự án thể thao, nghỉ dưỡng khoáng nóng, sân golf và trải nghiệm được kỳ vọng bổ sung dịch vụ cho điểm đến, nhưng sẽ cần tiếp tục được cụ thể hóa qua khảo sát và đề xuất của nhà đầu tư.
 

Từ phía Hội đồng Doanh nghiệp Việt Nam - Trung Quốc, ông Steve Bùi, Chủ tịch VCBC, giới thiệu Hội đồng là tổ chức tư nhân, phi lợi nhuận, chính thức hoạt động từ tháng 8/2024 sau hơn hai năm chuẩn bị. VCBC có trụ sở tại Việt Nam và mạng lưới hoạt động tại nhiều tỉnh, thành phố của Trung Quốc.

Ông Steve Bùi cho biết VCBC xác định sứ mệnh cốt lõi là "kết nối - hỗ trợ - đồng hành", hướng tới trở thành địa chỉ tin cậy để doanh nghiệp hai nước tìm hiểu thị trường, kết nối đối tác, tiếp cận cơ hội đầu tư, trao đổi thông tin, tháo gỡ vướng mắc chính sách, pháp lý và thúc đẩy hợp tác công nghệ.

Theo thông tin VCBC cung cấp, đến cuối năm 2024, Hội đồng đã thu hút hơn 300 doanh nghiệp thành viên trong các lĩnh vực công nghiệp chế biến, sản xuất công nghệ cao, logistics, thương mại, bất động sản công nghiệp, nông nghiệp công nghệ cao, năng lượng tái tạo và tài chính. Mạng lưới này có nhiều điểm giao với danh mục Điện Biên đang tìm kiếm đối tác, nhất là hạ tầng công nghiệp, logistics, thương mại biên giới, chế biến nông sản và dịch vụ.
 

VCBC cũng cho biết các hoạt động trọng tâm gồm tổ chức đoàn khảo sát, xúc tiến đầu tư song phương; kết nối giao thương theo ngành; tổ chức diễn đàn về đầu tư và pháp lý xuyên biên giới; tư vấn chiến lược thị trường và hỗ trợ doanh nghiệp FDI mở rộng dự án tại Việt Nam. Với vai trò đó, Hội đồng có thể trở thành đầu mối sàng lọc nhu cầu, kết nối đúng nhóm doanh nghiệp và đưa các đề xuất hợp tác đến gần hơn với từng dự án cụ thể tại Điện Biên.

Điểm đáng chú ý của buổi làm việc là hai bên đã hướng nội dung trao đổi tới các bước tiếp theo. Điện Biên đề nghị VCBC giới thiệu các doanh nghiệp có năng lực, kinh nghiệm và nhu cầu phù hợp; chia sẻ những tiêu chí doanh nghiệp Trung Quốc quan tâm khi lựa chọn địa điểm đầu tư; đồng thời phối hợp tổ chức các đoàn đến khảo sát thực tế tại tỉnh.
 

Về phía địa phương, Ủy ban nhân dân tỉnh Điện Biên sẽ chỉ đạo các cơ quan chuyên môn cung cấp thông tin về quy hoạch, quỹ đất, hạ tầng và danh mục dự án; phối hợp khảo sát thực địa; hướng dẫn thủ tục liên quan đến đầu tư, đất đai, xây dựng, môi trường. Cách tiếp cận này giúp doanh nghiệp có thêm dữ liệu để đánh giá cơ hội, còn địa phương sớm nhận diện những điều kiện cần hoàn thiện trước khi dự án được nghiên cứu sâu.

Một mốc kết nối được hai bên quan tâm là Hội nghị Xúc tiến Đầu tư quốc tế năm 2026 giữa tỉnh Điện Biên, tỉnh Vân Nam của Trung Quốc và tỉnh Luông Pha Bang của Lào, diễn ra từ ngày 17 đến 19/10/2026; phiên toàn thể tổ chức ngày 19/10 tại Điện Biên. Lãnh đạo tỉnh trân trọng mời ông Steve Bùi, Ban lãnh đạo VCBC và các doanh nghiệp thành viên tham dự, chia sẻ ý kiến và nghiên cứu khả năng ký kết biên bản ghi nhớ hoặc thỏa thuận hợp tác nếu có nội dung phù hợp.
 

Từ nhu cầu của Điện Biên và mạng lưới doanh nghiệp của VCBC, dư địa hợp tác đã được nhận diện khá rõ. Bước quyết định sẽ là những chuyến khảo sát, hồ sơ dự án đủ thông tin và cuộc làm việc trực tiếp giữa nhà đầu tư với cơ quan chuyên môn. Khi các mắt xích đó được nối lại, câu chuyện hợp tác có thể chuyển từ tìm hiểu thị trường sang lựa chọn dự án trong hạ tầng, kinh tế cửa khẩu, logistics, chế biến, thể thao và nghỉ dưỡng.